1

2

3
 


Xavier Guichard, Eleusis Alésia, enquête sur les origines de la civilisation Européene. Abbeville 1936.

Guichard, frans filoloog, was in 1911 begonnen met een onderzoek naar Europese plaatsnamen.
Het was hem opgevallen dat Alésia (het huidige Alaise bij Besançon) een bijzondere positie innam. (afb.1, archeologiemuseum in Alaise,2,3)

Er bleken in Europa zo’n 400 plaatsen te bestaan die toponymisch verwantschap vertonen met het woord Alésia: Alaise, Allerey, Salins, Calais, Elise, Luze, Luxiol, Luxeuil….
Iedere plaats bleek te voldoen aan twee dezelfde eigenschappen, de ligging in de nabijheid van heuvels en rivieren, en een door mensen aangelegde bron van zout of mineraalwater, wat duidt op een belangrijk verkeersknooppunt en handelsmogelijkheden.

Bovendien betekent Alès, Alis of Alles ook: trefpunt voor reizende mensen. Het griekse Eleusi betekent trefpunt van mensen, Eleusis ligt ten noorden van Athene en was het centrum van een mysteriëencultus.
Dat leverde de titel van het werk op: Eleusis Alésia.

 


4

5

6

7

Guichard ontdekte dat de gevonden plaatsen deel uitmaakten van een geodetisch systeem dat in de oudheid bestond, waarbij Alésia het centrumpunt vormde van twee "roses des vents", een soort wind- of kompasrozen, nl. één die bestaat uit 4 lijnen die de horizon verdelen in min of meer gelijke segmenten (afb.4) en één die bestaat uit 24 lijnen die de meridiaan en de dag-nachteveningslijnen, de zomer- en winterstilstand, markeren. (afb.5,6,7)
Hij heeft hiervan een groot aantal kaarten gemaakt waarop de plaatsen zijn weergegeven volgens de boven beschreven windroosmethode.

Bij nadere bestudering kunnen de gevolgtrekkingen van Guichard in twijfel worden getrokken, maar het feit blijft dat er sprake is van een bijzonder werk dat nog in onvoldoende mate is onderzocht en becommentarieerd. Daarbij is het opvallend dat enkele auteurs wel over het werk hebben geschreven maar dat Guichard zelf niet aan bod komt.
Dat heeft vooral te maken met het feit dat zijn boek in 1936 weliswaar -in eigen beheer- is verschenen, maar dat vrijwel alle gedrukte boeken zijn vernietigd tijdens een bombardement in WO II, waarbij ook Guichard is omgekomen.
Slechts enkele overgebleven exemplaren zijn museaal bezit geworden. Deze musea zijn bij ons nog niet bekend.

De hierbij getoonde kaarten zijn nadien samengesteld uit het materiaal van Guichard.

 

< terug